meer artikels

Beste president Macron: geen Euro-hoogmissen aub, maar de handen aan de ploeg

wo 06 mrt. 2019 / toekomst-van-europa

De Franse president Macron heeft zijn Europese verkiezingscampagne op gang getrokken met enkele nieuwe ideetjes. 'Samen voor een nieuw Europa' staat er boven zijn voorstellen en op het eerste gezicht kan je er als welkdenkend mens alleen maar mee eens zijn. Maar zijn de recepten van Macron ten gronde het juiste antwoord op de bekommernissen en de zorgen waar de Europese burgers vandaag mee zitten?

Eerst het positieve: Macron kiest er nadrukkelijk voor om niet Europa als zondebok aan te wijzen voor zijn interne (gele hesjes) problemen, maar als een oplossing. Zijn voorgangers hadden het wellicht anders aangepakt. Zij bekeken Europa steevast vanuit het Franse belang. Het was een terecht verwijt aan Chirac, Sarkozy en Hollande die in hun Europese discours nauwelijks los geraakten van Franse belangen. Macron en ook Angela Merkel leggen in hun toespraken en analyses over de Europese Unie almaar nadrukkelijker Europese accenten. "Welk land kan in zijn eentje opboksen tegen de agressieve strategieën van de grootmachten? Wie kan pretenderen soeverein te zijn, alleen tegenover de tech-reuzen?" schrijft Macron. Net als Merkel vertrekt hij vanuit het standpunt van de Europese soevereiniteit: het nationale belang wordt best gediend vanuit Europees perspectief. Het is een belangrijke verschuiving in de politieke opstelling van de twee grote lidstaten in de Europese Unie. Ook hun negatieve reactie op de afwijzing door de Europese Commissie van de treinfusie Alstom-SIEMENS, ligt in die lijn. De grote winnaars van die afwijzing zijn niet de Europese consumenten maar de Chinese treinbouwers.

Het is een belangrijke evolutie dat de leiders van de twee spil-naties in Europa hun nationale politieke referenties verlaten en daarmee nationale electorale risico's durven lopen. Wat een contrast met de krampachtige en retrograde opstelling van het Verenigd Koninkrijk en Theresa May die met de Brexit het nationalisme aanwakkert en de realiteit negeert.

Maar! De vraag is of de concrete voorstellen die Macron formuleert, de juiste recepten zijn. En daar zijn wel stevige bedenkingen bij te formuleren. Neem nu zijn voorstel om een "Europees Agentschap ter bescherming van de democratieën" op te richten of een "Europese klimaatbank". Dat klinkt begeesterend, maar is ten gronde niet nodig. Zo'n voorstellen dreigen een vertraging teweeg te brengen in plaats van een versnelling van het beleid. Europa heeft echt geen gebrek aan agentschappen en beschikt al over een sterke publieke bank, de Europese Investeringsbank (EIB) die perfect kan ingezet worden voor klimaatinvesteringen. De bank heeft al een rijke ervaring met dat soort financiering. In de volgende meerjarenbegroting van de EU zijn daarvoor honderden miljarden euro's (283 miljard om precies te zijn) ingeschreven.

Europa kan inzake klimaat sneller ingrijpen door een Europese heffing op kerosine van vliegtuigen en CO²-uitstoot. In alle lidstaten groeit daarover een consensus en zo'n maatregel kan alleen efficiënt zijn in Europees verband. Zo'n beslissing brengt meteen miljarden euro's op die in extra metro's en treinen kunnen geïnvesteerd worden. En ze brengen een mentale schok teweeg die gedragsverandering zal aanmoedigen.

Ook Macron's voorstel om een nieuw "Europees Asielagentschap" en een "Raad voor Binnenlandse Veiligheid" op te richten, dreigen de zaken eerder te vertragen dan te bespoedigen. De EU heeft al ingrijpende maatregelen genomen om de grensbewaking te versterken. Er komen 10.000 extra kust- en grenswachters om onze buitengrenzen te bewaken. Waarom nog langer wachten? Laat ons dat meteen doen en de Europese burgers meteen de toegevoegde waarde van de Unie aantonen. Het aantal migranten dat de EU binnenkomt is trouwens spectaculair teruggevallen omdat de buitengrenzen nu dankzij Europese beslissingen veel intenser worden bewaakt, o.m. met satellieten en drones van het Europees grensagentschap Frontex.

De voorbije jaren zijn wel degelijk stappen vooruit gezet. Met de concrete sociale regelgeving die Marianne Thyssen heeft kunnen doorvoeren tegen sociale dumping, is Europa wel degelijk socialer geworden. Gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats is nu een realiteit. Of nemen we de oprichting van de bankenunie die de kans verkleint dat de belastingbetaler zou moeten opdraaien voor een nieuwe financiële crisis.

Tegelijk is Macron met zijn voorstel voor een grote conferentie over de toekomst van de EU een utopist. Toegegeven: een 'Conferentie voor Europa', het klinkt goed. Maar in de praktijk dreigt dit soort institutionele hoogmissen vooral uit te monden in bergen papier. Die nadien dode letter blijven.

Waar de Franse, Vlaamse, Belgische, Europese burger vandaag nood aan heeft, zijn concrete, tastbare ingrepen voor een verdere versterking van het Europese project. En net dat concrete missen we in de open brief.

In plaats van een hoogdravende conferentie moeten we inzetten op concrete beleidsvoorstellen. Bijvoorbeeld op het sociale Europa waar we verder kunnen bouwen aan een eerlijke interne markt met bijvoorbeeld sociale bemiddelaars die kunnen tussenkomen bij grensoverschrijdende conflicten. Een vurig pleidooi voor het Europese project kunnen we alleen maar toejuichen. Maar laat ons na 26 mei geen maanden verliezen met institutionele debatten. De handen aan de ploeg, in het belang van de burger en van de bedrijven.

Deel dit artikel:
  • Twitter
  • Facebook
  • Linkedin
Artikel afdrukken:
  • Afdrukken